Ô Ślōnzoku Karolu Goduli – zdaniōw pora redaktora

Roztomiyli moji

Prawie we tym naszym gōrnoślōnskim hajmacie prziszło nōm żyć we czasach prowdziwy wiosny ślōnskości. Jo sōm, przez piyrszo połowa mojego żywobycio widziołech iże naszo godka sie traci, iże naszo historyjo i tyż kultura je ciyngym wyciskano do jakegosik ćmoka. Ja, wtedy żech bōł jeszcze mody i we tych czasach PRL-u zdowało mi sie niemożebnym coby sie to pomiyniyło. Historyjo jednak pokulała sie szczyńściym tako, iże ślōnskość kero kryła sie we naszych duszach ôdrodziyła sie prawie na tela, iże już richtig mogymy sie niōm asić. Ta naszo gōrnoślōnskość je coroz wiyncyj we wercie kej rośnie, a przi tymu ciyngym je roztomajtościōm, kero poradzi ubogacać. Jako tyn nasz jynzyk, ślōnskość je tym co kupluje to co czeske, polske, niymiecke społym i bez to tyż poradzi być ślōnske, ze ślōnski ziymi, nasze.

Rod żech je iże rozkwito nōm terozki ślōnsko literatura, a nojbardzi ze ty echt ślōnski, szkryfniōny sam i po naszymu, kej przeca chyto sie tego coroz to wiyncyj naszych autorek i autorōw, kej publikuje sie coroz to wiyncyj tekstōw po ślōnsku.

Tōż moga szkryfnōńć iże ta publikacyjo je kolejnōm cegłōm we budowaniu terozki „pałacu ślōnski literatury” – a kożdo tako cegłōwka mōm we zocy.

Teksty kere w niyj znojdziecie tykajōm persōny Karola Goduli abo Carla Godulli – jak ktō woli – pokazujōm go na roztomajty muster, tak ôd strōny historyji, jak i bojki, legendy. Niywiela dokumyntōw tyczōncych sie Karola Goduli ôstało we archiwach – mono wedle jego woli, a mono i niy – dyć tego dzisioj już niy pomiyniymy. Istny bōł jednak echt Ślōnzokym, a przi tymu tyż personōm dziynki keryj industryjo na Gōrnym Ślōnsku kulała sie drapciyj niźli same państwo pruske sie to planowało. Przeca łōn tyż bōł tego prowdziwym samtejszym motorym i mustrym dlo inszych, tyż dlo możnych ty gōrnoślōnski ziymi. Pomarł jako miljōner (dzisioj szłoby we Polsce pedzieć – miljarder), dyć przeca bōł jednym z nos, Ślōnzokōw, niy jakimś grofym, yno prawie kimś kery mioł zowdy gowa na karku, a we niyj filip niypośledni miary. I dzisioj może być mustrym dlo kożdego Ślōnzoka, tym bardzi iże niy bōło mu przeca leko ciś to wszysko do przodka.

Rod żech je, iże prawie we mojim mieście mōmy dzielnica kero mianuje sie Godula, że mōmy sam szkoła podstawowo jego miana, że ôstatnio nawet je ławka na kery przi „niymu” idzie sie tyż zicnōńć.

Rod żech je iże istny „leży” po sōmsiedzku we kościele na Szōmbiyrkach – tym przisłużyła jymu i nōm tyż, prawie jego spadkobierczyni. Sprowadziyła  jego szczōntki ze Wrocławia, kaj przeca już terozki niy ma nawet tego kerhofa na kerym bōła przōdzi mogiła Karola Goduli.

Rod żech je iże ta publikacyjo finansowano je ze unijnych środkōw „Funduszu Europejskiego dla Śląska 2021-2027”, kej przeca Karol Godula stoł sie niypośledniōm persōnōm industryji niy yno na Gōrnym Ślōnsku, niy yno we Prusach, a prawie we Europie – niy darmo mianowany bōł Krōlym Cynku.

Chca jednak tyż prawie sam podziynkować autorkōm i autorowi tekstōw po ślōnsku, kere możecie przeczytać. Dziynkuja tyż pani Agnieszce Cieślik-Judyckiej, za to iże zwolyła coby ilustrowane to bōło dziełkami jeji niyôdżałowany pamiyńci ślubnego, a tyż mojego kamrata Marka Wacława Judyckiego. Dziynkuja wydowcy Grzegorzowi Grzegorkowi za robota przi ty ksiōnżce.

Tyż dziynkuja Rudzkiej Agencji Rozwoju „Inwestor” – we ty rudzki spōłce prawie uznali mōj kōncept tyczōncy sie ty publikacyji za godziwy wkład we tyn nasz gōrnoślōnski antropocyn.

Zaś na sōm kōniec winszuja wszystkim ciekawy lektury i – do zaś.

Bronisław Wątroba