Z dawnej prasy śląskiej: “Dziennik Zachodni” 1945

To miejsce doskonale ilustruje zmienne losy naszej krainy w ostatnim stuleciu. Pewnie wielu z was je zna: Katowice plac Wolności, a na jego środku pomnik. Pomnik zawsze zdobił plac, choć wciąż zmieniał bohaterów. Przed I wojną światową sławił dwóch pierwszych cesarzy Hohenzollernów. W międzywojniu, gdy Katowice zostały przyłączone do Polski, miejsce na cokole zajęli Powstańcy Śląscy. W 1939 r. Niemcy rozbili polską płytę i wstawili czarnego orła. Zaś w 1945, już w miesiąc po zajęciu miasta przez Rosjan upamiętniono czerwonoarmistów, którzy „wyzwolili” miasto. A było to tak…

„Symbol wdzięczności śląska. Odsłonięcie pomnika na Placu Wolności w Katowicach

W piątkowy poranek mimo niesprzyjającej pogody ulice miasta ożywione są niecodziennym ru­chem. Ze wszystkich domów zwisają flagi narodowe polskie, rosyjskie, chorągwie partyjne  i organizacyjne. Ulicami przeciągają delegaci związków, jak kolejarzy, górników, metalowców, delegaci partii, młodzież szkolna i inne zespoły z wielobarwnymi sztandarami    i transparentami na czele. Miasto, do niedawna zmuszone wysłuchiwać różnych „Nibelungenmarszów”, rozbrzmiewa dzisiaj dźwiękami polskich marszów i pieśni. Każdemu pochodowi towarzyszą nieodłączni przy­jaciele wszystkich orkiestr i marszów dzieci. Co chwila ze strony zgromadzonej wzdłuż trasy pochodów publiczności padają okrzyki na cześć Armii Czerwo­nej, Państwa Polskiego i Wojska Pol­skiego. Ulicą 3-go Maja kierują się i pochody i publiczność na Plac Wolności, na którym odsłonięty zostanie ku czci Czerwonej Armii pomnik będący wy­razem wdzięczności społeczeństwa polskiego za oswobodzenie Ziemi Śląskiej i symbolem zjednoczenia dwóch brat­nich narodów. Na udekorowanym flagami radzieckimi     i polskimi Placu Wolności odbył się wobec tysięcznych tłumów delegatów organizacyj ze sztandarami akt odsłonięcia pomnika ku czci Armii Czer­wonej, w którym brali udział przedstawiciele Armii Czerwonej i Polskiej oraz przedstawiciele władz. Pomnik ten, wielki, kamienny obelisk ozdobio­ny wykutymi symbolami Związku Radzieckiego, ufundowany został przez miasto Katowice. Uroczystość odsłonięcia pomnika rozpoczęła się przemówieniem gospodarza miasta, Prezydenta inż. Wesołowskiego, po czym Pełnomocnik Tymczasowego Rządu Rzeczypospolitej gen. Zawadzki dokonał przydźwiękach hymnu polskiego i radzieckiego odsłonięcia pom­nika, wygłaszając płomienne przemówienie. W imieniu Armii Czerwonej przemawiał Jej Przedstawiciel, podkreślając wartość sojuszu dwóch bratnich słowiańskich narodów. Następnie składały poszczególne delegacje wieńce u stóp pomnika. Uroczystość przedpołudniowa zakoń­czyła się defiladą oddziałów wojskowych i przemarszem związków, stowarzeszeń i organizacji. W godzinach popołudniowych odbyła się w Teatrze Polskim uroczysta Aka­demia ku czci Armii Czerwonej.”

 

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

(Cytowany tekst pochodzi z gazety „Dziennik Zachodni ” nr 17,  luty 1945 r.  Pisownia oryginalna.
Dostępny w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej.  Załączona ilustracja również że zbiorów ŚBC).

Dej pozōr tyż:  Meandry Ôdry

Społym budujymy nowo ślōnsko kultura. Je żeś z nami? Spōmōż Wachtyrza

Tomasz Heisig

Tomasz Heisig – Ślązak z urodzenia i wyboru. Amator górnośląskiej historii, literatury, krajobrazu i kuchni.

Śledź autora:

Ôstŏw ôdpowiydź

Twoja adresa email niy bydzie ôpublikowanŏ. Wymŏgane pola sōm ôznŏczōne *

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autōrōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza