“Mikołojek” – francusko klasyka już po ślōnsku

Wachtyrz: We 1960 Goscinny i Sempé pokozujōm światu “Le petit Nicolas”, przigody francuskigo szkolorza znane terozki na cołkim świecie. Niy zetrwało 63 lata i mōmy Mikołojka po ślōnsku. Skōnd sie tyn synek wziōn, ôd kiedy sie znocie?

Grzegorz Buchalik

Grzegorz Buchalik: Fajnie, że na mie doczkoł te 63 lata, bo miołech moc uciechy przi tymu robić. Poznołech go za bajtla pod mianym Mikołajek. Mieli my w dōma, keroś z kōntynuacyji jego przigōd. Ta piyrszo czynść trefiyła w moji rynce dopiyro rok tymu. Kupiōł żech se ôryginał do poczytanio na urlopie. Już rok pryndzyj żōna sugerowała mi cobych sprōbowoł to przełożyć na ślōnski. Musiołech sie przekōnać, ale kej przeczytołech dzieckōm piyrszo historyjka ô zdjynciu klasowym toch już wiedzioł, że to trza zrobić.

 

W: Pośmioliście sie?

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

GB: Dziecka lachały sie choby gupi. W mōmyncie kej Alcest rozmarasiōł se sznita z dżymym na koszuli musieli my robić pauza. Jak sie mo 3 abo 5 lot to flek z dżymu to nojśmiyszniejszy wic świata. Te piyrsze czytania to było tłōmaczyni na żywo, gynau tak jak tłōmacza dzieciōm polski ksiōnżki codziynnie. Czytołech dzieckōm z ołōwkiym w rynce a robiōł żech wartki notatki. Czytali my to na wczasach pora razy. Za kożdym razym były leki zmiany i trocha dodowołech ôd sia. W kōńcu wyszło, że jak Alcest zeszkrobowoł dżym z koszuli to se go rozmarasiōł ôd kragla po kolana. W ksiōnżce tego niy znojdziecie, ale uciechy niy braknie, gwarantuja.

Dej pozōr tyż:  Katowice: Teatr Korez w czerwcu

 

W: Dziecko sie polacho a starsi?

GB: Dlo kożdego coś dobrego. We tym samym rozdziale, jak dziecka były trocha ciszyj to na głos śmioła sie moja żōna. To skuli Wilibalda, kery chcioł na zdjynciu klasowym być kōniecznie w kasku marsjanina. Kask wyglōndoł choby krauza i ni mioł hynkli, beztōż rechtorka ni mōgła go ciōngnōnć za ucho. Jakby to pedzioł Mikołojek: “superowy knif, tyn strōj marsjanina!”

 

W: Co trza było zrobić coby skludzić Mikołojka na Ślōnsk?

GB: Moc roboty niy zwiōnzanej z samym tłōmaczyniym. Znoleziyni wydownictwa to bōł gynau wartki szpil. Pejter z Silesia Progress bōł zaro na ja. Potym rownolegle dogodowołech szczegōły z francuskimi zarzōndcami praw autorskich i instytucyjami, kere mōgłyby wesprzeć projekt finansowo. Informacyje i dorady na tymat grantōw z Francyji dostołech w Instytucie Francuskim. Ôstatecznie dostali my grant na przekłod z Centre National du Livre. Instytucyji podległej francuskimu Ministertwu Kultury. Zaś my sie dowiedzieli, że jynzyk ślōnski w Europie istnieje, chocioż niykōniecznie w Polsce.

 

W: Czamy gynau lityratura Francusko?

GB: Po piyrsze znōm francuski a po drugi to ôgrōmno niywykorzystano luka. Mōmy ślōnski przekłady z angelskigo, nimieckigo a nawet szwedzkigo i starożytnej greki. Z lityratury francuskij pokozoł sie do tyj pory yno Mały Princ, ale bezpostrzednio i yno z francuskigo niy przekłodoł wcześnij chyba żodyn.

 

W: Skōnd znosz francuski?

GB: Pora lot uczyłech sie po szkołach. Miesiōnc w Afryce, pōł roku na stażach we Burgundyji. A terozki już 7 lot robia z francuskimi klijyntami. Mōm dwōch dobrych kōmpli Francuzōw, z kerymi kōnsultowołech nikere tłōmaczynia.

Dej pozōr tyż:  Zdarzyło się w czerwcu. Śląskie kalendarium

 

W: Potrzebno była pōmoc?

GB: Toć. Jak sie chce robić do porzōndku to trza mieć pōmagerōw, kōniecznie po ôbu strōnach. Poza spōmnianymi Francuzami (nota bene jedyn miyszko na Ślōnsku a drugi w Dijon), tłōmaczynia i tekst kōnsultowołech ze Ślōnzokami ze sztyrech pokolyń. Niy wszyjscy wypisani sōm w ksiōnżce, ale wszyjskim piyknie dziynkuja.

 

W: Ulubiōny bohatyr?

GB: Ciynżki pytani. Moja cera za kożdym razym podowo inkszego. Jo mōm podobnie. Mikołojek? Alcest? Tak rychtyg nawet ci co pokozujōm sie chocioż roz sōm super, tak jak Walter vel. Łolti (we ôryginale Georges “Djodjo” Mac Intosh).

 

W: Dobrze, żeś zaczōn tyn tymat. Jak to z tymi mianami ôd bohatyrōw? Pomiyniōłeś fest?

GB: Charakterystyczne do tych mianōw je to, że czynsto sōm ône niy za fest popularne, pedziołbych nawet wymyślne abo trocha starodowne. Niy tyczy sie to wszyjskich, ale tak mi sie zdo. Nicolas gynau pod te prawidła sie niy chyto i u mie tyż zostoł Mikołojkiym. Alceste zostoł Alcestym, bo po piyrszym czytaniu zrobiōł taki show i wrył sie tak mojim dzieckōm w pamiynć, że ni mōg żech mu zmiynić miana. Inkszym trocha sie pomiyniyło. Nojlepszy w klasie Agnan to Alfrid. Nojgorszy Clotaire to Richat (niych sie żodyn Richat niy gorszy). Geoffroy to tyn elegancki, tōż musioł sie elegancko mianować. Zrobić ś niego Wilusia to było za mało, tōż ôstoł Wilibaldym. Nojlepszy szpil bōł z tym Anglikiym, Walterym, bo musiała tam sztimować gra słōw. Reszty poszukejcie sami…

Dej pozōr tyż:  Rybnik: Industriada i nocne zwiedzanie Hoym Gruby

 

W: Tekst je wierny ôryginałowi na 100%?

GB: Mono z 99%. Coś trza wciepnōnć ôd sia. Coby Mikołojek lepij znod sie w ślōnskich realiach i bōł zrozumiały dlo ślōnskigo czytelnika, zdecydowołech pomiynić nikere charakterystyczne  francuski jodło na bardzij “nasze” (a ô jedzyniu czynsto je godka w ksiōnżce dziynki Alcestowi). Coby ale ksiōnżka szło smakować i po ślōnsku i po francusku, dodołech pora przipisōw, kere klarujōm te zmiany. Roz tyż przeônaczyłech jedna popularno francusko miyjscowość turystyczno na ślōnsko, ale sam tyż niy wyzdradza, kero dostała tyn zaszczyt.

 

W: Mikołojek to tyż twōj debiut za lektora.

GB: Ja i bōł to dō mie fajny szpas. Ni ma żech żodnym profesjōnalnym lektorym, ale plus mōm taki, że dobrze znōm tłōmacza i tyn tekst. Starołech sie w dialogach pokozać natura poszczegōlnych bohatyrōw. Bezmałaś wyszło fajnie. W kożdym razie jo polecōm.

W: Dziynkujymy

****

Goscinny, Sempé – Mikołojek – ślōnsko edycyjo

Tumaczynie: Grzegorz Buchalik
Silesia Progress, 2023
Twardo ôkładzina + audiobook
Strōny: 144

Społym budujymy nowo ślōnsko kultura. Je żeś z nami? Spōmōż Wachtyrza

Ôstŏw ôdpowiydź

Twoja adresa email niy bydzie ôpublikowanŏ. Wymŏgane pola sōm ôznŏczōne *

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autorōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza