Górny Śląsk w pigułce

Często spotykamy zestawienia rekordów dotyczących kontynentów, państw, prowincji czy województw. Brakuje takich wiadomości w pigułce dla Górnego Śląska; nie wiemy, ile osób mieszka na naszej ziemi, nie znamy jej geografii w wydaniu samodzielnym. Dlatego spróbujemy tym zestawieniem częściowo przynajmniej wypłenić tę lukę. Zapraszamy do zapoznania się z wiadomościami o Górnym Śląsku w pigułce. Jeśli czegoś brakuje lub widzicie błędy, prosimy o pozostawienie sugestii w komentarzu.

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

Powierzchnia: ~20 373 km2
Ludność: ~5 264 762 osoby
Gęstość zaludnienia: ~258 osób/km2
Stolice historyczne: Opole, Cieszyn, Racibórz

Gdyby porównać Górny Śląsk z państwami na świecie, to jego powierzchnia jest podobna do powierzchni Słowenii (20 273 km2) i Izraela (20 770 km2) zajmujących odpowiednio 151 i 150 miejsce w rankingu państw pod względem powierzchni. Pod względem liczby ludności Górny Śląsk jest większy niż Irlandia (4 792 500, 122. miejsce) i Chorwacja (4 154 213, 126. miejsce), a odrobinę mniejszy od Norwegii (5 295 619, 116. miejsce) i Słowacji (5 443 120, 115. miejsce). Jeśli chodzi o gęstość zaludnienia, to jest ona u nas wyższa niż na Jamajce (248 osób/km2, 55. miejsce), a niższa niż w Pakistanie (263 osoby/km2, 54. miejsce).

Opole, jedna z historycznych stolic Górnego Śląska. Fot.: Pudelek / Wikimedia Commons
Opole, jedna z historycznych stolic Górnego Śląska. Fot.: Pudelek / Wikimedia Commons

Najwyższy punkt: Pradziad – 1492 m n.p.m.
Najniższy punkt: Odra między Popielowską Kolonią a Mikolinem – 139 m n.p.m.

Pradziad, najwyższy szczyt Górnego Śląska
Pradziad, najwyższy szczyt Górnego Śląska

Najbardziej wysunięte punkty
Na północ: punkt nad Prosną w gminie Byczyna, 51°10’28.2″N 18°09’59.8″E
Na zachód: w gminie Bílá Voda, między Złotym Stokiem i Orłowcem 50°24’30.3″N 16°51’36.2″E
Na wschód: Imielin, zakole Przemszy 50°08’13.5″N 19°15’18.3″E
Na południe: w gminie Staré Hamry, nad Białą Ostrawicą 49°27’15.3″N 18°27’56.8″E

Ważniejsze rzeki
Wisła – 1047 km (tylko w górnym biegu)
Odra – 854,3 km (tylko w górnym biegu)
Mała Panew – 132 km (źródło pod Markowicami, pierwsze kilometry w Małopolsce)
Opawa – 110,7 km
Olza – 86,2 km
Stobrawa – 80,28 km
Kłodnica – 75 km
Osobłoga – 65,5 km
Ostrawica – 64 km

Ważniejsze zbiorniki wodne
Jezioro Goczałkowickie – 32 km2
Racibórz Dolny – 26,3 km2 (w budowie)
Jezioro Turawskie – 24 km2
Jezioro Otmuchowskie – 20,6 km2
Jezioro Nyskie – 20 km2
Po czeskiej stronie największy jest zalew Śląska Harta – 10,72 km2

Jezioro Nyskie
Jezioro Nyskie

Największe miasta
Względem ludności: Katowice – 298 111 osób, Ostrava 290 450 osób, Gliwice – 182 156 osób
Względem powierzchni: Ostrava – 214,23 km2, Katowice – 164,64 km2, Opole – 148,88 km2

Część Ostrawy leży w granicach Moraw.

Najmniejsze miasta
Względem ludności: Andělská Hora – 366 osób, Ujazd – 1775 osób, Korfantów – 1842 osoby
Względem powierzchni: Krzanowice – 3,08 km2, Ozimek – 3,25 km2, Byczyna – 5,79 km2

Największe powiaty
Względem powierzchni: Bruntál – 1536 km2, opolski – 1534 km2, nyski – 1224 km2
Względem ludności: Ostrava – 328 323, Katowice – 298 111, Karviná – 260 919

Najmniejsze powiaty
Względem powierzchni: Świętochłowice – 13 km2, Siemianowice – 25,5 km2, Chorzów – 33 km2
Względem ludności: Jeseník – 42 128, głubczycki – 46 445, Świętochłowice – 50 644

Najgęściej zaludnione powiaty: Świętochłowice – 3805 osób/km2, Chorzów – 3291 osób/km2, Siemianowice – 2663 osoby/km2
Najsłabiej zaludnione powiaty: Jeseník – 59 osób/km2, Bruntál – 62 osoby/km2, oleski – 67 osób/km2

Dom Vincenta Priessnitza w Jeseníku, fot.: Michál Bjalek / Wikimedia Commons
Dom Vincenta Priessnitza w Jeseníku, fot.: Michál Bjalek / Wikimedia Commons
Powiat Powierzchnia (km2) Ludność Gęstość
zaludnienia
(osoby/km2)
Miejsce pod względem
powierzchni ludności gęstości
zaludnienia
bielski* 458,64 162926 355,24 20 11 22
Bielsko-Biała* 124,51 172030 1381,66 32 9 10
bieruńsko-lędziński 158,15 59154 374,04 28 38 21
Bruntál* 1536,06 95873 62,41 1 25 42
brzeski* 875,96 90771 103,62 7 27 34
Bytom 69,44 169617 2442,64 37 10 4
Chorzów 33,24 109398 3291,16 41 22 2
cieszyński 730,29 177863 243,55 11 6 24
Frýdek-Místek* 1208,48 212448 175,80 4 4 28
Gliwice 133,88 182156 1360,59 31 5 11
gliwicki 664,37 115360 173,64 14 20 29
głubczycki 672,63 46445 69,05 13 42 40
Jastrzębie-Zdrój 85,33 89883 1053,36 33 28 13
Jeseník 718,94 42128 58,60 12 43 43
Karviná 356,24 260919 732,42 22 3 18
Katowice 164,64 298111 1810,68 27 2 6
kędzierzyńsko-kozielski 625,13 95750 153,17 16 26 31
kluczborski 851,91 66446 78,00 8 34 39
krapkowicki 441,8 64373 145,71 21 36 32
lubliniecki 822,25 76837 93,45 9 30 37
mikołowski 233,14 97039 416,23 25 24 20
Mysłowice 65,62 74592 1136,73 38 32 12
nyski 1223,88 138369 113,06 3 16 33
oleski* 973,38 65101 66,88 6 35 41
Opava* 1113,11 177079 159,08 5 7 30
Opole 148,99 128043 859,41 29 18 17
opolski* 1534,38 123839 80,71 2 19 38
Ostrava* 331,53 328323 990,33 23 1 14
Piekary Śląskie 39,98 55954 1399,55 40 39 9
prudnicki 571,55 55915 97,83 17 40 36
pszczyński 471,12 110215 233,94 19 21 25
raciborski 543,76 109111 200,66 18 23 27
Ruda Śląska 77,73 139125 1789,85 36 14 7
rybnicki 223,64 77703 347,45 26 29 23
Rybnik 148,36 139252 938,61 30 13 16
Siemianowice Śląskie 25,5 67905 2662,94 42 33 3
strzelecki 744,27 75277 101,14 10 31 35
Świętochłowice 13,31 50644 3804,96 43 41 1
tarnogórski* 644,19 139079 215,90 15 15 26
Tychy 81,81 128351 1568,89 34 17 8
wodzisławski 286,75 157886 550,61 24 12 19
Zabrze 80,4 175459 2182,33 35 8 5
Żory 64,64 62013 959,36 39 37 15

Powiaty oznaczone gwiazdką znajdują się częściowo poza granicami Górnego Śląska.

W granicach Górnego Śląska znajduje się też niewielka część powiatu Nový Jičín oraz gmina Pokój w powiecie namysłowskim. W powiecie kluczborskim poza Górnym Śląskiem znajduje się część wsi Janówka.

Grzegorz Kulik

Grzegorz Kulik

Tumacz, publicysta, popularyzatōr ślōnskij mŏwy. Autōr ślōnskich przekładōw „A Christmas Carol” Charlesa Dickensa, „Dracha” Szczepana Twardocha i ger kōmputrowych Euro Truck Simulator i American Truck Simulator.

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autōrōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza

Cyntrum Preferyncyji Prywatności

Potrzebne

Zbiory cookies potrzebne do nojbarzij podstawowych funkcyji serwisu: zgoda na politykã prywatności (gdpr) i informacyjŏ ô blokowaniu reklam (anCookie), testowy zbiōr ôd platformy (wordpress_test_cookie)

gdpr, anCookie, wordpress_test_cookie

Ino po zalogowaniu

Zbiory cookies potrzebne do byciŏ zalogowanym w serwisie.

wordpress_logged_in_, wordpress_sec_, wp-settings-time-