Godej, czytej a pisz: test 11 – podsumowani

Prziszoł czas na podsumowai testu „Godej, czytej a pisz nr 11. Test idzie znojś sam:
https://wachtyrz.eu/godej-czytej-a-pisz-test-nr-11/

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

Prziszło wiyncyj jak 60 ôdpowiedzi. Niy bydymy rachować gynau, bo jedna ôdpowiydź była prōbno, a tyż była mi sie zdo keroś podwōjno. Sam sie niy rozchodzi ô rachowani pōnktōw, a bardziyj ô pokozani, jako my widzymy te ôdpowiedzi. Możecie cały czas szukać słōw ślōnskich na www.dykcjonorz.eu . Kożdy se może sōm ôdpowiedzieć, jako mu sie udało napisać test. Piszcie dō nas, wodźcie sie, jak sie niy zgodzocie z nami. Na to tyż je tyn test.

Podsumowani testu:

1. W tabulce podane sōm czasowniki w bezôkoliczniku po polsku a w cz.przesz. l.poj. r.ż. po ślōnsku. Trza zaznaczyć (JA/NIY), kery czasownik je ôdmiyniōny dobrze, abo źle:

a) kazać – kazoła NIY

Miało by być – kozała

Mama kozała mi prziś dudōm ô piōntej.

Ôdpowiedzi było kole 10 JA – 50 NIY

b) śmiać – śmiała NIY

Miało by być – śmioła

Czamu jōm kudlisz? Bo ôna sie zy mie śmioła.

Ôdpowiedzi było: 5 JA – 58 NIY

c) jeść – jodła NIY

Miało by być – jadła

Coś to jadła, że mosz tako gymba umazano?

Ôdpowiedzi było: 44 JA – 19 NIY

Uwaga: Godo sie kaj „jodła”, kej je tela takich ôdpowiedzi?

d) iść – poszła NIY

Miało by być : iś – szła; pōnś – poszła

Ziguś robiōł sztyjc haje, tōż Frida poszła z dōmu.

Cila poszła do Hyjdle na klachy

Ôdpowiedzi: 53 JA- 10 NIY

Uwagi: Złe zrozumiyni pytania? Jakoś dużo felernych ôdpowiedzi.

e) biegać – lotoła NIY

Miało by być: lotała

Kaj żeś to zaś lotała telki czasy?

Ôdpowiedzi: 26 JA – 37 NIY

Uwagi: Godo sie kaj „lotoła”, że tela sam je takich ôdpowiedzi?

f) lać – loła JA

Mo być: loła

Cila loła woda do kiblōw, a jo podlywoł grzōndki.

Dej pozōr tyż:  Czytanie dawnego Śląska Ks. Michał Przywara – rozprawa nad śląskimi językowymi sprawami ogólnymi A.D. 1905 / 1906. – część 2

Ôdpowiedzi: 61 JA – 2 NIY

Uwagi: Praje jednogłośnie.

g) śmieć – śmiała JA

Mo być: śmiała

Jo w twojim wieku niy śmiała jeszcze lotać po muzykach.

Jak tyś śmiała tak pedzieć rechtorowi?

Ôdpowiedzi: 9 JA – 55 NIY

Uwagi: Pomyłka ze „śmioła” (od śmiychu), kej tela felernych ôdpowiedzi?

h) mieć – mioła NIY

Miało by być: miała

Jak żech miała dwa latka, to już żech poradziyła tańcować.

Ôdpowiedzi: 46 JA -17 NIY

Uwagi: Godo sie rychtyk kaj „mioła”, kej tela było takich ôdpowiedzi?

i) stać – stała NIY

Miało by byś: stoła

We cugu bōł taki prask, żech całōm drōgōm stoła.

Ôdpowiedzi: 7 JA – 56 NIY

Uwagi: Sam mōgło być pytani niyprecyzyjne. Mōgło by być: stała sie tragedyjo. Wtedy by było „stała”.

j) mówić – gadoła NIY

Miało by być: godała

Godała żech dzisio z rechtorym, a mi padoł żeś bezmała ôtok niy mioł zadanio.

Ôdpowiedzi: 12 JA – 51 NIY

Uwagi. Wiyncyj ôdpowiedzi dobrych.

2. Napisz to po ślōnsku: Zygmuntowi się nudzi

Miało by być: Zigusiowi sie mierznie.

Ódpowiedzi : Niy dziwōmy sie na miano (Zygmuntowi, Zigowi, Zidze, Zigusiowi). Rozchodzi sie głównie ô „nudzi”. Wiynkszość ôdpowiedzi było „mierznie”, (to znōm), ale były tyż „mierzi”,”cni”,”cnie”,”studzi” „nudzi”. Niy wiym, czy co z tego je dobre, czy sie kaj tak godo? „Nudzi” to już je myśla po polsku.

3. Napisz to po ślōnsku: Już jest druga, a ty jeszcze nie ugotowałaś obiadu.

Miało by być: Już je dwie, a tyś jeszcze niy uwarziła ôbiadu.

Sam dziwali my sie na to: czy je „dwie” (wiela?), czy „drugo” (kero?) . Po slōnsku sie godo: wiela je – dwie”. Ôdpowiedzi były tak pōł na pōł, tōż słabo.

4. Kere słowo sam je felerne po ślōnsku: mioła, grali, dziwało sie, ryczka

Dej pozōr tyż:  Czytōmy po naszymu: Czerwōno Kapuca

Felerne je: mioła. Godo sie: miała.

Synki grali we fuzbal.

Siodało sie przed lauba, a dziwało sie, jak szosyjōm jadōm auta.

Starzik brali ryczka a siodali przi piecu,

Ôdpowiedzi: 25 mioła, 27 grali, 9 dziwało sie; 1 ryczka

Uwagi: Zas te „mioła” miała tela ôdpowiedzi, dziwne.

5, Napisz to po polsku: skuli ciebie mōm tela starości.

Miało by być: z twojego powodu mam tyle zmartwień

Sam sie rozchodzi i ta „starość”- zmartwienie. W ôdpowiedziach były: problemy, troski, zmartwienia, tōż ôgōlnie dobrze. Jedna była ôdpowiydż, że keryś „sie starzeje”

6. Wiela razy w tym zdaniu mo być użyto literka “ō”: Bez lato na Ślonsku łebonie locom po bosoku po dworze po polach a łonkach.

Miało by być: Bez lato na Ślōnsku łebōnie locōm po bosoku po dworze po polach a łōnkach. – 4 razy „ō”

Ôdpowiedzi: ôd 1 do 5. Liczba 4 było kole 40 ôdpowiedzi.

7. Napisz to po ślōnsku: Ubierz sobie płaszcz, bo tam jest zimno.

Miało by być: Ôblycz se mantel, bo tam je zima.

Rozchodziyło sie głōwnie ô słowo „ubierz” – ôblycz. Lōnty/ szaty (ubrania) sie ôblyko.

Ôdpowiedzi: wiynkszość było „ôblycz” Były tyż formy „ôblykej”,to je forma niydokōnano (jak „ubieraj”). „Ubier” to po ślōnsku znaczy co inkszego.

Ubier trocha tego piosku z kary, bo tego niy uwieza.

Ubier mi trocha tych kartofli, bo tego niy zjym.

Doczkej, aż ubiera trocha tego pokosa, a potym bydziesz dalij siyk.

8. Wiela gramōw mo fōnt?

Miało by być: 500 g; 0,5 kg

Na Ślōnsku dycko kupowało sie, a wożyło na fōnty, niy na kila

Dejcie mi sam fōnt tej szpyrki.

Kup mi tam we sklepie pōł fōnta margariny.

Ôdpowiedzi były głōwnie 500 g (kole 40 ôdpowiedzi) , ale były tyż inksze, roztomańte, co pokazuje, że niykerzi ludzie niy wiedzōm, co to je „fōnt” po ślōnsku.

Dej pozōr tyż:  Godej, czytej a pisz: Test 12 – podsumowani

9, Czy brzim mo listka bez lato? (J/N)

Miało by być: NIY Brzim, to je modrzew, tōż mo ôn bez lato jegły, a bez zima je goły.

Ôdowiedzi: kole 45 NIY, 15 JA, pora „niy wiym, co to je brzim”

Uwagi: pora ôdpowiedzi było, że mo listka, bo jegły to tyż sōm listka, tōż uznali my za dobre. Sam sie niy rozchodzi ô to, czy jedły, to sōm listka, yno głōwnie ô słowo „brzim”

10. Czy świeder może być świdraty? (J/N)

Miało by być: NIY Świeder, to je wiertło, a świdraty, to je zezowaty, tōż świeder niy może być świdraty.

Ôdpowiedzi: kole 50 NIY, pora JA, pora: może, jak je krziwy.

11. Kto może być “sebuty”?

Miało by być: tyn co sie sebuł, co je po bosoku

Ôdpowiedzi: wiynkszość ôdpowiedzi było dobrych: kożdy, człowiek, bajtel, tyn co mo strzewiki, gość. Były tyż ôdpowiedzi: strzewik, but. Niby dobre, „ale”. W pytaniu stoło „kto” tōż rozchodziyło sie raczyj ô ôsoba, a niy ô rzecz. Ôdpowiedzi: „ôbleczōny” sōm felerene, bo ôbleczyni dotyczy „ôblyczki”- ubrania, a niy ôbucio. Ôbleczōny może być ôbuty, abo sebuty, jedne drugiymu niy zawodzo.

12. Co znaczy po ślōnsku zwrot “niy dziwota”?

Miało by być: nic dziwnego

Ôdpowiedzi: nic dziwnego, oczywiście. Praktycznie wszystki ôdpowiedzi dobre. Pora było: ni y wiym. Żodyn niy pomylōł tego z „dziwaniym” – patrzeniem.

13. Wasze miano (niy trza pisać)

Sam szło wpisać swoji miano (podpisać sie). Było to dobrowolne. Pora ludzi przetłōmaczyło „wasze miano” na „twoje imię”

14. Wasze uwagi. Co chcecie nōm napisać

To było yno dlō nas, ale za fest żeście nas niy przezywali 🙂

Stasiek Neblik, ps.”Fojerman” – Ślōnzok, fojermōn na pynzyji, autor ksiōnżki ”Do rymu po naszymu, abo ślōnski miszmasz” a autor „Dykcjōnorza Godki Ślōnskij”, człōnek DURŚ.

Społym budujymy nowo ślōnsko kultura. Je żeś z nami? Spōmōż Wachtyrza

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autōrōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza