Rzecznik Ôbywatelskich Prow wystōmpiōł do Prymiera we sprawie Ślōnzokōw i Wilamowianōw

We piōntek, 29 stycznia, do Prymiera polskigo regyrōnku wystōmpiōł we sprawie Ślōnzokōw i Wilamowianōw Rzecznik Ôbywatelskich Prow Adam Bodnar.

We wystōmpiyniu Bodnar prawi, iże pisze skuli refleksyje na kōniec jego kadyncyje. Prosi Mateusza Morawieckigo ô wejzdrzynie na sprawa dwōch niyuznowanych myńszości.

Ombudsman skazuje, iże Ślōnzocy i Wilamowianio społniajōm wszyske kryteria bycio uznanymi za etniczne myńszości zapisane we ustawie ô myńszościach norodowych i etnicznych jak tyż ô jynzyku regiōnalnym. Dalij spōmino, iże polske państwo zignorowało wyniki Norodowego Powszechnego Spisu Ludności i Pōmiyszkań i dziesiyńć lot po spisie, a piyńć lot po roznajmiyniu jego wynikōw, polske władze durch nic niy zrobiyły we tyj kwestyji. Dodowo tyż, iże polske państwo porzōnd niy widzi zaangażowanio Wilamowianōw we ôcalynie swojigo jynzyka.

Rzecznik prawi tyż, że tak nadanie statusu myńszości, jak i regiōnalnego jynzyka wymogo zmiany ustawy ô myńszościach, tōż je blank zależne ôd politycznyj wole.

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

We wystōmpiyniu czytōmy tyż, że chocioż ôd lot trwo dyskusyjo nad tym, jeźli ślōnsko godka to dialekt abo jynzyk, to ôna je kludzōno we ciyniu roboty ôd aktywistōw i coroz srogszyj standaryzacyje ślōnskigo jynzyka.

Mōnika Rosa, posłanka Nowoczesnyj z Katowic i ôkolic, pado:

– Pytałach moc razy Rzecznika ô jego zdanie. Teroz napisoł, iże to skirz tych mojich wystōmpiyń ze poselskich łow. Barzo dobrze, iże kōnstytucyjno instytucyjo sie staro ô ślōnsko sprawa.

Dej pozōr tyż:  Rybnik: „Kajś” na Ignacym

Rafał Szyma, autōr zbioru ôzprowek „Leanderka” i nasz redakcyjny kamrat dodowo:

– Pōmalutku, pōmału zbiyrōmy papiōry w swojij sprawie. Mōmy – krōm wole mocki etnicznych Ślōnzokōw – wyniki spisōw, ôdciepane poselskie i ôbywatelskie inicjatywy we Syjmie, głosy uczōnych, raporty Rady Europy, a moc faktōw, dzieł, akcyji i wydarzyń. Dzisio pokozoł sie nastympny dokumynt – ważny listek ôd RPO. Toć, sōm jedyn wiela niy podziało. Ale, wierza, ś nim je bliżyj do chwile, jak nasza aktyntasza hneda bydzie tako ciynżko, iże niy pōdzie dużyj udować, że sprawy ślōnskij etnicznyj myńszości i ślōnskij regiōnalnyj godki niy ma.

Pejter Długosz, posiedziciel wydownictwa Silesia Progress i drugi z naszych redakcyjnych kamratōw cieszy sie:

– Yntlich! Polsko instytucyjo godo, choby spokopiyła Ślōnzokōw! I choć na zicher przi ôbecnym rzōńdzie ta interpelacyjo nic niy zmiyni, to ôstowo dokumynt, kerym bańdzie szło sie spōmōc przi dalszych staraniach ô ślōnski jynzyk regiōnalny i status myńszości etnicznyj przi barzij korzistnych warōnkach politycznych.

Co ważne, Rzecznik Ôbywatelskich Prow niy boji sie używać ôkryślyń „język śląski” i „język wilamowski”. Nowina po polsku, społym ze cołkim wystōmpiyniym, idzie przeczytać we serwisie internetowym ôd polskigo Ombudsmana >>>.

Fotografijo: Rzecznik Ôbywatelskich Prow Adam Bodnar, fot. Michał Józefaciuk / Kancelaryjo Synatu Polskij Republiki

Społym budujymy nowo ślōnsko kultura. Je żeś z nami? Spōmōż Wachtyrza

Grzegorz Kulik

Tumacz, publicysta, popularyzatōr ślōnskij mŏwy. Autōr Korpusu Ślōnskij Mŏwy, ślōnskich przekładōw „A Christmas Carol” Charlesa Dickensa, „Dracha” Szczepana Twardocha, „Le Petit Prince” Antoine de Saint-Exupéry'ego i „Winnie-the-Pooh” A. A. Milne, jak tyż ger kōmputrowych Euro Truck Simulator i American Truck Simulator. Laureat Gōrnoślōnskigo Tacyta za rok 2018.

Śledź autora:

14 kōmyntŏrzi ô „Rzecznik Ôbywatelskich Prow wystōmpiōł do Prymiera we sprawie Ślōnzokōw i Wilamowianōw

  • Avatar
    31 stycznia 2021 ô 20:58
    Permalink

    Cóż, RPO dopiero na koniec kadencji, a właściwie na koniec „dogrywki” do kadencji, wspomniał kilka słów o Ślązakach, Śląsku , języku śląskim. Nie ma się z czego cieszyć. To pokazuje jaki priorytet miała ta kwestia dla odchodzącego RPO. Nie mam żadnej wątpliwości, że jego następca nawet na koniec swojej kadencji nie odważy się choćby pomyśleć o tej kwestii. Prawica typu narodowościowego , jak pan Ziemkiewicz – będzie pogardzała tym co śląskie. PIS – będzie traktował Śląsk jako 3 kolumnę. Tak jak w PRL podczas oficer polityczny LWP pouczać żołnierzy służby poborowej , że w przypadku wojny nie wolno ufać Ślązakom. Co najśmieszniejsze mówił to do poborowych z których 80% pochodziła za Ślonska.
    Czy naprawdę tylko lewica potrafi uznać prawa Ślązaków a cała reszta będzie zachowywać się tak jak to opisał K.Kutz w „Piątej Stronie Świata” – „przyszli tu i zachowują się tak jakby to nie my wygrali z Niemcami, ale oni z nami”.

    Ôdpowiydz
  • Avatar
    31 stycznia 2021 ô 18:15
    Permalink

    Take richtig, to je jedno wielgie bezorawie, jynzyki/system szkolny regulyruje de jure Statut Org. Woj. Śl. A niy zodne warszawke politykery. Niych te zlodzieje oddajom Autonomia de facto, to se sie Sami zrobiymy ustawy, dlo ochrony godek mynszosciowych. bez dupnyj laski narodowopolskich socjalistow ze Warszawy!

    Ôdpowiydz
  • Hyniek
    31 stycznia 2021 ô 17:20
    Permalink

    Racja. Nikt tak bardzo nie kocha Śląska i Ślązaków jak polska prawica. Od zawsze! 🙂

    Ôdpowiydz
  • Avatar
    30 stycznia 2021 ô 14:24
    Permalink

    Dziynki tym PiS-iorōm widać jak nigdy ôd 30 ôstatniych lout, ize Ślōnsk nie je polski i niy spelniou sztandardōw warszouwskych. Einstellung „prawicy“ (a barzij „nacjonalistowskij prawicy“) pokouzōje jak Polska Ślōnska niy zrozumiala bez ôstatniy 30 lout. A jak juz sam Szyma prawiōl, antektascha rubnie. My sam we Ślōnsku durch byli i banymy dalij swoje richtować, a eli Polouk uznou, to trza baje mu festy klaskać ize dorosnōl do zrozumiyniol a konska wiynkszych tolyrancyje… a terouski tolyrancyje sam niy znejdymy.

    Ôdpowiydz
  • Avatar
    29 stycznia 2021 ô 20:09
    Permalink

    Dobre i to jak moja starka padajom. I trza to pokwolic. Dla dobra RP spōmna, że je jeszcze jedyn janzyk, ftory je na wymarciu, i ftorego RP bańdzie mieć na sumiyniu, eźli niy zacznie szanować audyntycznie swojich jynzykow regionalnych: mŏwa mazurskŏ (woj.warmińsko-mazurskie)

    Ôdpowiydz
  • Avatar
    29 stycznia 2021 ô 20:09
    Permalink

    Trzeba być naiwnym, żeby wierzyć w to, że to wystąpienie w czymkolwiek pomoże Ślązakom i Wilamowianom. Przykre to, ale – niestety – bardzo prawdziwe.

    Ôdpowiydz
    • Avatar
      29 stycznia 2021 ô 22:10
      Permalink

      Nie jest naiwne. Szybciej dynamiczniej, by sprawa szla, gdyby wlasnie nie Ta rezygnacja zwlaszcza starszego pokolenia. Kaszubski jest JUZ uznanym jezykiem regionalnym . Chociaz w narodowopolskiej Dialektologii jest to gwara. I nawet czolowy polonista tego panstwa (proff Miodek. Urodzony na G/Ś Syn polinizatorow zza Brynicy) temu nie zawadzil. Kwestia determinancji i zmiany wladzy, by dopisac Ślaski i wilamowski do ustawy. Literatura i jezyk Ślaski rozwija sie Mimo braku subwencji RP, to jest dobry znak. Bydzie dobre!

      Ôdpowiydz
      • Avatar
        30 stycznia 2021 ô 12:26
        Permalink

        Dlatego też, chciałoby się powiedzieć, cieszmy się z tego co mamy. Na Śląsku – zresztą nie tylko na Śląsku – mamy nadmiar tych przysłowiowych “Zosi Samosi”, gdzie każda ciągnie w swoją stronę. Natomiast doskwiera nam brak tzw. wspólnotowego działania dla dobra Śląska, w tym dla dobra śląskiej mowy.

        Ôdpowiydz
        • Avatar
          1 lutego 2021 ô 05:26
          Permalink

          Gynau w kupie siyla, niystety Ale je nos za Malo, coby sie rozdrobniac, mozno niy zamalo ludzi, Ale za Malo strzodkow finansowych, coby dotrzic, do ludzi ze roztomajtymi inicjatywoma. Szanujmy tych Ftorzi, aktywnie dzialajom dlo spraw Ślōnska, niych tyn wklod dzialanio a piyninzny niesie Jak nowiankszy owoc, a niy bańdzie dupowacie roztrzaskany Kuli zosiasamosiowaniu co zgodnie ze dewizom “dziel (ludzi) a rzōndz (niymi) je na rankã (rynkã) warszawskim Politikerom Party narodowopolskich socjalistōw.

          Ôdpowiydz
    • Hyniek
      29 stycznia 2021 ô 22:35
      Permalink

      Trzeba być oczadziałym zwolennikiem Jarosława Kaczyńskiego i zawołania “Polska dla Polaków” żeby uważać, że to wystąpienie w niczym nie pomoże Ślązakom i Wilamowianom.

      Ôdpowiydz
      • Avatar
        30 stycznia 2021 ô 09:08
        Permalink

        Witam, poproszę o namiary na podręczniki do nauki języka śląskiego.

        Ôdpowiydz
        • Hyniek
          30 stycznia 2021 ô 11:14
          Permalink

          Jest tego od groma, wystarczy wykazać dobrą wolę. Slabikorz, podrecznik Dyrdy, podręcznik Syniawy, podręczniki Szołtyska, gramatyka Drendy, rozmówki ASSIMIL, pół tuzina słowników. Polecam też kurs online profesjonalnie zrobiony przez ponaszymu.pl. Oczywiście bardzo pomocna będzie lektura literatury pisanej po śląsku, tu jest koło 60 pozycji spisanych slabikorzowym standardem.

          Ôdpowiydz
      • Avatar
        30 stycznia 2021 ô 12:13
        Permalink

        Witam imiennika. Co ma wspólnego przywołane “zwolennictwo” do wspominanego w artykule wystąpienia RPO – trzeba dodać – już na zakończenie kadencji?

        To już zwolennicy prawicy nie mają prawa do utożsamiania się ze Śląskiem i jego sprawami.

        Chciałoby się powiedzieć gdyby – tak CHEŁPIONA na Śląsku – obecna opozycja (PO), nadała stosowny statut śląskiej mowie, zapewne nie było by teraz narzekania na prawice, jaka to Ona jest niedobra dla tego Śląska.

        Ôdpowiydz
        • Avatar
          1 lutego 2021 ô 07:03
          Permalink

          Prawica jak prawicą, jeśli jest śląska to spoko. Ale wspierać polską prawicę jako Ślązak o poglądach prawicowych, to tak jakby Polacy o poglądach prawicowych wspierali śląską prawicę np. “Ślonzoków Razem”. Prawaki polskie napewno sie nie dają zmanipulować w ten sposób, by zasilić śląską prawicę, bo to prawica… A Ślązaków niestety sporo daje sie tak za Wojtka zrobić i głosuje za PiSami (o ile to wogóle można prawicą nazwać, bo to narodowopolskie lewactwo), Kukizami itp.

          Ôdpowiydz

Ôstŏw ôdpowiydź do Henryk Mościbrodzki Pociep ôdpowiydź

Twoja adresa email niy bydzie ôpublikowanŏ. Wymŏgane pola sōm ôznŏczōne *

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autorōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza