Ôd soboty do soboty #2

Krōtki a subiektywny przeglōnd zdarzyń ze świata z ôstatnich siedmiu dni.

03-02-2018: Regiyrōnkowe filmy bydōm ôcechowane

Youtube bydzie cechowoł filmy, na kiere piyniōndze idōm ôd regiyrōnkōw abo ôd inkszych publicznych podmiotōw.

Na ta informacyjŏ trza wejrzeć w kōntekście amerykańskigo raportu ô działaniach propagandowych ôd ruskigo nadŏwcy RT, kiery nazbiyroł milijōny ôbejrzyń na YouTube przi filmach, co prōmowały propaganda z Moskwy bez czas prezydenckigo welunku w USA, a tyż przōdzij.

Cechōnek pokŏże sie przi filmach ôd roztōmajtych publicznych nadawcōw, krōm RT bez przikłŏd tyż ôd amerykańskij PBS abo chińskij New China TV.

Dalszŏ tajla artykułu niżyj

To niy je srogi krok w strōna przeździyrności mydiōw internecowych, ale trza go mieć we wercie. Serwisy społecznościowe (Youtube, ale tyż bez przikłŏd Facebook a Twitter) pōmału reagujōm na to, iże porzōnd robiōm do regiyrōnkōw za nŏrzyńdzie propagandy. We wywiadzie do Wall Street Journal Neal Mohan z Youtube pedzioł, co we zmianach rozchodzi sie ô to, coby użytkowniki dostŏwali wiyncyj informacyji i poradzili sami decydować sie na źrōdła.

Źrōdło: LATimes

04-02-2018 Manipulacyje ôd hiszpańskij TV

foto: Robert Bonet, Licencia Creative Commons

Hiszpańskŏ telewizyjŏ publicznŏ chycōnŏ na manipulacyjach przi pokazŏwaniu zdarzyń z Katalōnije.

Ô problymie dali znać dziynnikŏrze z niymieckij telewizyje i radyja NDR, kierzi porzōnd niy dostŏwali przizwolyniŏ na filmowanie abo wywiady, kiej rozchodziyło sie ô sprawa katalōńsko a referyndum z 1 Paździyrnika.

Polityka ôd hiszpańskij TVE szteruje moc dziynnikŏrzy w samyj Hiszpaniji. Niykierzi – bez przikłŏd Alejandro Caballero, prezes kōmitetu redachcyjnego TVE –  ofyn prziznŏwajōm, co we TVE je cynzura, chybiŏ pluralizmu, a mydia publiczne to je propagandowy ôrgan ôd partyje przi władzy.

Dej pozōr tyż:  "Ajncla" ôtwiyrŏ sie we nowym placu

Zrōdła: elnacional.cat za ndr.de

08-02-2018: Szlus z tuplowanym, latowo-zimowym czasym?

We czwŏrtek posły w Europejskim Parlamyncie welowali, czy by niy ôdciepnōńć systymu z dwōma czasami: latowym a zimowym, a przijōńć jednyn czas na cołki rok.

– Tuplowany czas to je idyjŏ z piyrszyj wojny światowyj wkludzōnŏ na to, coby szporować energijŏ. Dzisio ale przinosi ludziōm wiyncyj problymōw jak zysku z tego szporowaniŏ – padajōm zwolynniki jednego czasu bez cołki rok.

Europosły przichwŏlyli tymu projektowi. Terŏzki dran je Kōmisyjŏ Europejskŏ, kiero bydzie sie zajmować rekōmyndacyjōm ôd Europarlamyntu. Na ôstatku decyzyjŏ bydzie po strōnie krajōw człōnkowskich – systym z jednym czasym niy bydzie nikaj wkludzōny z poziōmu Unije. Unijŏ może ino zakōńczyć skuplowanie krajōw człōnkowskich w tym tymacie i dozwolić, coby kŏżdy kraj ôbiyroł sie systym czasu podug siebie.

Źrōdło: breakingnews.ie

08-02-2018: Plastikowe hasie w Arktyce

We morskim lodzie we Arktyce połno je plastikowego hasiŏ. Uczyni padajōm, co znŏdli plastikowy abfal mało wiela wszyńdzie, kaj ino byli ze swojimi rajzami po Arktyce.

Sytuacyjŏ je niybezpiecznŏ skuli tego, co lōd zamarzo ôd wiyrchu – ôd powierzchni wody, czyli gynau tam, kaj pływŏ plastik. Beztōż jego kōncyntracyjŏ we lodzie je dużo wiynkszŏ jak na ôtwartym ôcyanie.

Jeszcze niy idzie pedzieć, jaki srogi je wpływ plastikowego marasu na morsko fauna i flora. Raport ôd Norweskigo Instytutu Polarnego pokazŏwŏ wielgo potrzeba dalszych podszukōnkōw.

Dej pozōr tyż:  Na gōrnoślōnskich szportplacach, 11.04.2021

Źrōdło: BBC.com

Swaczyna

foto: Dolnośląski Alarm Smogowy

Fanpage Dolnośląski Alarm Smogowy doł znać, co podug wykŏzu z aplikacyje AirVisual nasza stolica była w piōntek, 09.02., miastym z nojgorszym luftym na świecie.

 

Społym budujymy nowo ślōnsko kultura. Je żeś z nami? Spōmōż Wachtyrza

Rafał Szyma

ur. 1981 w Katowicach. Pisze pō naszymu (Wachtyrz.eu, blog, przekłady, tōm ôsprŏwek "Leanderka", popularyzacyjŏ ślōnskij gŏdki). Na beztydziyń robi za projektanta graficznego.

Śledź autora:

Ôstŏw ôdpowiydź

Twoja adresa email niy bydzie ôpublikowanŏ. Wymŏgane pola sōm ôznŏczōne *

Jakeście sam sōm, to mōmy małõ prośbã. Budujymy plac, co mŏ reszpekt do Ślōnska, naszyj mŏwy i naszyj kultury. Chcymy nim prōmować to niymaterialne bogajstwo nŏs i naszyj ziymie, ale to biere czas i siyły.

Mōgliby my zawrzić artykuły i dŏwać płatny dostymp, ale kultura powinna być darmowŏ do wszyjskich. Wierzymy w to, iże nasze wejzdrzynie może być tyż Waszym wejzdrzyniym i niy chcymy kŏzać Wōm za to płacić.

Ale mōgymy poprosić. Wachtyrz je za darmo, ale jak podobajōm Wōm sie nasze teksty, jak chcecie, żeby było ich wiyncyj i wiyncyj, to pōmyślcie ô finansowym spōmożyniu serwisu. Z Waszōm pōmocōm bydymy mōgli bez przikłŏd:

  • pisać wiyncyj tekstōw
  • ôbsztalować teksty u autorōw
  • rychtować relacyje ze zdarzyń w terynie
  • kupić profesjōnalny sprzynt do nagrowaniŏ wideo

Piyńć złotych, dziesiyńć abo piyńćdziesiōnt, to je jedno. Bydymy tak samo wdziynczni za spiyranie naszego serwisu. Nawet nojmyńszŏ kwota pōmoże, a dyć przekŏzanie jij to ino chwila. Dziynkujymy.

Spōmōż Wachtyrza